GMN TV Politika Atu kore povu husi kiak no mukit

Atu kore povu husi kiak no mukit

0 views

Rin Besi Assu Talin Be Korente deklara atu fó sira nian votu ba Partidu istóriku FRETILIN, iha Eleisaun Antesipada (EA), iha loron 12 fulan Maiu mai atu, bele manan no kaer ukun tinan lima mai, hodi kore povu husi ki’ak no mukit.

Deklarasaun Rin Besi Assu Talin Be Korente ne’e hato’o liu husi konferensai impresan ne’ebé organiza husi Núkleu Ativista FRETILIN (NAF), iha Mascarinhas Segunda feira (7/5/2018).

Rin Besi Assu Talin Be Korenti deklara-an hodi fó sira nian apoiu ba Partidu FRETILIN, mós iha prinsípiu ne’ebé komunga husi FRETILIN maka mate ga moris ukun rasik-an, no Partidu FRETILIN deit mak desde uluk luta ba defende ukun rasik-an no liberta povu husi kiak no mukit.

Responsável Máximu Rin Besi Asu Talin Be Korenti, Reinaldo de Araújo Foho Lafaek, hateten Partidu hotu-hotu ne’ebé moris iha Timor Leste (TL) ne’e, Rin Besi Asu Talin Be Korenti nian, maibé Rin Besi Asu Talin Be Korenti desidi vota ba FRETILIN, atu bele manan iha eleisaun antesipada hodi bele kaer ukun, hodi hadia povu nia moris.

“Ami fó ami nia votus ba FRETILIN, atu FRETILIN bele manan hodi kaer ukun. Tanba ami rin besi asu talin be korenti hakarak hamriik mesak maibé labele. Tanba ne’e ami tenki hamriik hamutuk ho partidu FRETILIN, partidu istóriku ne’ebé uluk luta ba ba rai ida ne’e. Só FRETILIN deit mak luta ba rai ida ne’e”, hateten Reinaldo de Araújo Foho Lafaek ba jornalista sira iha Mascarinhas.

Nia esplika, tanba FRETILIN nia prinsípiu ne’ebé ukun rasik-an ne’e, povu barak maka apoiu no fó an ba mate, gerrilleiru barak, funu nain barak maka mate, tanba defende ukun rasik-an.

“Maibé ukun-an tiha ona, ema barak maka haluha ona heroi sira ne’e, funu nain sira ne’e, maibé FRETILIN mak bele hamriik metin nafatin. Tanba ne’e joven hotu-hotu hamutuk ho rin besi asu talin be korente tenki hamutuk nafatin ho FRETILIN”, nia esplika.

Reinaldo de Araújo mós lori rin besi asu talin be korenti nia naran, apela ba lider jerasaun 74-75 nian, tenki unidade nafatin hodi tane nasaun doben Timor Leste, no jerasaun foun sira mós tenki respeitu nafatin jerasaun tuan sira, ne’ebé funda nasaun, tanba sira patrimóniu Estadu no nasaun ida ne’e nian.

“Ha’u nia hakarak domin-dame. Rin besi asu talin be korenti nia hakarak mak ne’e, imi bele iha partidu keta-ketak, maibé tenki unidade nafatin. Jerasaun foun sira labele ba hamriik mes-mesak depois mak krítika no trata fali jerasaun tuan sira. Katuas sira bele aat ga di’ak maibé imi jerasaun foun sira tenke respeita nafatin sira. Tanba katuas sira (jeraun tuan sira) iha mak imi jerasaun foun sira ne’e mós iha. Mas kuandu katus sira ne’e laiha, imi mós laiha, imi mós la hatene polítika. Labele ba iha partidu keta-ketak mak trata malu fali. Uluk iha ailaran, ita haree malu di’ak, nusa mak ohin loron ita iha ona buat hotu-hotu, iha ona kareta iha ona motor ita haree malu ladi’ak fali. Haree fali ami katuas sira ne’e ladi’ak fali ne’e saida. Tanba ne’e rin besi asu talin be korenti husu ba jerasaun foun sira tenki la’o ba oin nafatin maibé tenki respeitu nafatin jerasaun tuan sira”, Reinaldo Araújo afirma.

Iha fatin hanesan, Sekretariu Jerál Adjuntu Partidu FRETILIN, José Reis hateten,    desizaun ne’ebé mak Rin Besi Assu Talin Bee Korente ne’ebé foti ne’e la sala tanba hatene analiza situasaun no polítika FRETILIN ne’ebé atu trava korupsaun sira buras iha Timor Leste.

“Kamarada Reinaldo hateten ne’e, hatudu katak nia matenek, la’os beik. Nia hatene halo naliza ba situasaun, nia hatene akompaña prosesu mai husi uluk to’o agora. Nia foti konkluzaun ida ne’ebé mak los teb-tebes. FRETILIN mak ida ne’eduni. Momentu ida ne’e importante teb-tebes, atu halibru forsas hotu-hotu ne’ebé hakarak hasai povu ida ne’e husi ki’ak no mukit. Tanba ne’e mai ita hotu-hotu hamutuk, atrava korupsaun bo-boot iha Timor Leste”, hateten José Reis.

Tanba tuir José Reis, FRETILIN (Frente Revolusionária Timor Leste Independenti) Frente ida ne’ebé mak halibur ema nasionalista tomak, ema ne’ebé mak hadomi rai ida ne’e, no ema ne’ebe mak lagosta hahalok kolonializmu ninia.

“Ida ne’e mak FRETILIN mosu iha 1974. Tanba kolonializmu la fo liberdade ba povu, kolonializmu la fo demokrasia ba povu ida ne’e, kolonializmu la fó saúde di’ak ba povu ida ne’e, kolonializmu la fó agrikultura di’ak ba povu ida ne’e, la fó eskola di’ak ba povu ida ne’e. La fó ekonomia di’ak ba povu ida ne’e. Tanba ida ne’e mak FRETILIN hamriik atu tane povu ida ne’e. Povu ida ne’e matenek la’os beik. Tanba ne’e FRETILIN hateten iha 1974, para ona la’e hamutuk ho Kolonializmu, tanba povu ida ne’e iha kbiit rasik atu kaer nia kuda talin rasik. Tanba ida ne’e mós iha 1974, FRETILIN la hamutuk ho Indonezia, tanba povu ida ne’e iha kbiit atu moris mesak. La’os povu Indonezia mesak deit mak kaer rasik nia kuda talin. Maibé povu Timor Leste mós bele kaer rasik nia kuda talin”, José Reis afirma.

Jose Reis mósn haklaken katak, kampaña ida ne’e foer teb-tebes. Tanba kampaña ne’e nakonu ho insult malu no hatun malu.

“Bainhira ita atu koalia hatun ida ne’e, hatun ida ne’ebá, tuir loloos ita buka fatin hodi kaolia, ita nia maun boot sira tuir loloos buka fatin tur hamutuk ho koalia ba malu. Sé lia ne’e naksalak iha tinan 24 nia laran, lia ne’e naksalak iha tinan 10 nia laran, tur hamutuk koalia ba malu. La’os aproveita fali kampaña atu hakilar fali iha kampaña. Ha’u dehan ida ne’e sala. Tuir loloos iha fatin ida atu koalia, la’os mai nega malu fali iha kampaña”, hateten José Reis no hetan basa liman husi militante no simpatizante sira FRETILIN nian.

Tuir José Reis, kampaña tau koalia programa no atu halo avaliasaun ba progressu saida mak hala’o ona no saida mak seidauk halo no saida mak atu halo tan periodu tuir mai.

“Kampaña ne’e koalia konaba programa para povu bele tetu, atu bele eskoella. La’os ita mai hamriik iha palku polítiku mak hakilar, ha’u mak halo liu, ida ne’ebá la halo. Hanesan jerasaun foun ha’u hanoin ida ne’e sala. Ne’e mak ha’u dehan kamarada Reinaldo ne’e matenek. Ema ne’ebé beik ne’e, ema ne’ebé fó nafatin osan ba povu hodi povu nafatin vota ba nia partidu. Maibé ohin loron ne’e povu labeik ona. Wainhira ema ameasa povu ida ne’e, konsidera povu ida ne’e beik, ida ne’e mak lalós”, hateten José Reis.

José Reis lembra, FRETILIN laiha oportunidade ukun durante iha 2001-2007, bainhira mosu problema iha 2006-2007.

“2007 FRETILIN manan, maibé FRETILIN la ba kaer ukun. FRETILIN tahan deit, FRETILIN la hakiduk. FRETILIN tahan oinsa atu kontinua hadia rai ida ne’e ba oin. Tanba FRETILIN la hanoin atu halo nakfera Repúblika Demokrátika Timor Leste (RDTL). Tanbasa? Tanba Repúblika Demokrátika Timor Leste (RDTL) ne’e FRETILIN mak hahoris. Ne’duni FRETILIN la hanoin atu estraga Repúblika Demokrátika Timor Leste. Tanba ne’e wainhira ema hadau ukun husi FRETILIN, FRETILIN kontribui nafatin ba paz.  FRETILIN kontribui nafatin ba dezenvolvimentu. Iha 2015 ita nia maun boot Xanana moras, hakiduk tiha, tuir loloos Governu monu no ita ba ona eleisaun antesipada, maibé FRETILIN tane, FRETILIN troka prosesu ne’e la’o to’o ba 2017. Tanba sa foin FRETILIN manan la fó tempu ba FRETILIN atu ba ukun? Ibun tutun koalia konaba demokrasia, ita nia povu koalia povu mak kaer rotan. Entaun povu fó tiha rotan ba FRETILIN tanbasa mak la fó tempu ba FRETILIN kaer ukun. Ita mai rekoñese durante tinan 10 ne’e habokur deit governante sira. Ita mos mai hateten tinan 10 ami la fó atensaun ba povu nia moris di’ak. Tanba ida ne’e mak iha 2017 povu vota ba FRETILIN atu kaer fila fali prosesu ne’e ba oin, atu hadia fila fali povu ida ne’e nia moris”, hateten José Reis.

José Reis mós ellojia povu iha baze ne’ebé hanorin demokrasia ba polítiku na’in sira iha leten, liu husi eleisaun ba lider komunitária sira, katak maski iha kandidatu 8 ou 9 mak compete malu, maibé submete no obdese ba ida ne’ebé mak hetan votus maioria.ixo


Banner

Foto

Notisia Ikus

Governu prevee millaun USD 1.5 ba indemnizasaun SUA

October 27, 2021
Ministru Ensinu Superiór Siénsia Kultura (MESS...

Extensaun EE da-19 pasa, PN sujere labele limite movimentu populasaun

October 27, 2021
Parlamentu Nasionál (PN) aprova tan pedidu exte...

UDT apoia dada bee-moos ba komunidade iha Vatu-Vou

October 26, 2021
Partidu Uniaun Demokrátiku Timor (UDT), apoiu f...

KSDS-KE rekomenda PR haruka pedidu estensaun EE ba PN

October 26, 2021
Xefe Casa Civíl Prezidénsia Repúblika, Franci...

Kandidatu ajente administrasaun 93 “kesar” MEJD ba PN

October 26, 2021
Kandidatu Ajente Administrasaun (AA) 93 ne’eb...
1 2 3 656

About

Grupo Média Nacional was founded on the 19th December, 2003 with the aim of contributing to the development of media in the newly independent Timor-Leste. In that respective year, "Jornal Nacional Semanário" weekly newspaper was launched and in 2005 the Group ... more

Phone: 3311441
Email: [email protected]
Address: Dom boaventura no 8, Bebora Dili, Timor Leste.

GMN Map

Copyright © 2021 GMN TV | All right reserved.
apartmentmap-marker