Ministériu Asuntu Kombantente Libertasaun Nasionál (MAKLN), entrega dokumentu dadus veteranu antigu kombatente ne’ebé rejista hahú husi tinan 2003 to’o 2009, ba Arkivu Muzeu Rezistensia atu prezerva, tuir estatutu Kombatente Libertasaun Nasionál lei númeru 3/2006, lei númeru 9/2009 no mos lei númeru 2/2011.
“Dokumentu ne’ebé ami entrega mai husi kustu Manuel hotu, hahú husi tinan 2003 to’o 2009”, dehan Sekretariu Estadu Asuntu Veteranu (SEAV), Gil da Costa “Oan Soru” ba jornalista sira, Segunda (22/06/2020), iha Arkivu Muzeu Rezistensia Díli.
SEAV haktuir, maske dokumentu hirak ne’e seidauk verifika hotu, tanba iha tinan 2019, SEAV foin hahu halo verifikasaun atinji deit porsentu 14, maibé tanba Timor-leste hasoru situasaun politika, orsamentu no Covid-19 hodi halo aktividade verifikasaun paradu.
“Iha prinsipiu tuir artigu 21 no 22 iha Estatutu Kombatente Libertasaun Nasionál, presiza duni atu konserva dokumentu sira hanesan surat tahan, entaun ida ne’e ami halo hodi lori dokumentu hotu mai rai iha Muzeu. Ohin ami lori dokumentu balun mai hanesan abertura simbolikamente, maibé sei dokumentu rejistadu ne’ebé iha SEAV sei lori hotu mai”, afirma Oan Soru.
Nia hatutan, dokumentu ne’ebé mak SEAV iha, iha primeiru rejistu hamutuk 74 mil no segundu rejistu iha 124 mil 600 i tal dokumentu.
Diretór Jeral Arkivu Muzeu Rezistensia, Hamar Antoninho Baptista Alves, hatete, bazea ba estatutu Kombatente Libertasaun Nasionál no estatutu Arkivu Muzeu Rezistensia iha misaun no nia objetivu prinsipal mak atu prezerva dokumentu.
“Ohin loron ita simu dadus antigu kombantentes nian, ne’ebé rejista desde tinan 2003 to’o 2009, maibé sei ita servisu seluk ne’ebé Ministériu halo mak, oinsa atu prezerva memoria testemuna moris nian ne’ebé rejista ona tama iha editadu no barak mak ita lakon ona, tanba fila ona Maromak nia kadunan santu”, dehan Hamar.
Nia realsa, veteranu sira ne’ebé sei moris parte muzeu sei tenta atu servisu hamutuk hodi bele prezerva sira nia istoria ne’ebé nunka hakerek. Dokumentu hotu ne’ebé tama mai iha arkivu ami rekolla dezde tinan 2002 to’o ohin loron pur volta 100 i tal dokumentu, dijitaliza ona 176 ital no ida ne’ebé disponivel ona ba online 50 mil.
“Ohin loron tama iha peskiza loloos ita disponivel hela 16 mil iha peskiza, de restu sei iha prosesu klafisikasaun dijitalizasaun no transkrisaun”, sublina Hamar. Fel
