GMN TV Politika Rezultadu fiskalizasaun ba LAP, matéria ida inkonstitusional ■PPN Arão: Matéria ne’e mak TL ho Australia seidauk ratifika FM

Rezultadu fiskalizasaun ba LAP, matéria ida inkonstitusional ■PPN Arão: Matéria ne’e mak TL ho Australia seidauk ratifika FM

Iha loron 12, fulan ne’e Tribunal Rekursu (TR), anunsia desizaun ba pedidu bankada Frente Revolucionario do Timor-Leste Independente (FRETILIN) kona-bá halo fiskalizasaun abstrata ba Lei Aktividade Petrolífera (LAP). Nune’e desizaun ne’e hatudu katak, iha materia ida de’it maka inknstitusional, tanba viola konstituisaun no restu husi ne’e konstitusional.

“Konteúdu husi desizaun ne’e, ha’u rasik la bele fo komentáriu ou opiniaun ba buat ne’ebé ha’u rasik desidi, maibé atu hateten de’it katak desizaun ne’e hateten materia hotu ne’ebé iha LAP konstitusionalidade ou la viola konstituisaun, maibé iha materia ida de’it maka inkonstitusional, tanba viola konstituisaun”, Prezidenti Ttribunal Rekursu (PTR), Deolindo dos Santos ba jornalista sira iha ninia kna’ar fatin Caicoli-Díli, Tersa (12-03-2019).

Nia esplika, desizaun ne’e iha oin rua, tanba primeiru materia ida inkonstitusional no segundu materia konstitusional sira husi alterasaun LAP ne’e.

“Parlamentu Nasional, inklui Governu sira sei komprende di-diak konteúdu husi desizaun ne’e, tanba ne’e sira hatene saida maka bele halo no saida maka la bele halo, maibé kona-bá ezekusaun planu Governu atu sosa asaun ConocoPhillips no Shell ne’e kabe ba kompeténsia Governu, maibé tenki bazeia mós ba desizaun TR kona-bá LAP ne’e rasik”, informa Prezidenti TR ne’e.

Entretantu TR simu pedidu husi bankada FRETILIN atu halo fiskalizasaun abstrata ba LAP ne’e iha loron 30, fulan Janeiru, tinan ne’e, ho razaun FRETILIN kestiona legalidade no konsekuensia husi alterasaun LAP refere.

Matéria ne’e mak TL ho Australia seidauk ratifika FM

Nune’e mos, Prezidente Parlamentu Nasionál (PPN), Arão Noe Amaral, relata, Parlamentu Nasionál (PN) simu ona rezultadu fiskalizasaun abstrata kona-bá Lei Atividade Petrolífera (LAP), ne’ebé notifika artigu ida kona-bá Tratadu Fronteira Marítima (FM), inkonstitusional, tanba seidauk halo ratifikasaun iha Parlamentu Nasionál Asutralia ho Timor-Leste.

“Tribunal deklara inkonstitusional de’it ba iha tratadu ne’e, ida ne’ebé altera muda ba artigu 2, artigu 22 husi alterasaun ne’e, fundu hodi sosa asaun sira ne’e laiha buat ida, desizaun Tribunal nian, alinea ida ne’e de’it mak labele implementa”, informa Prezidente PN, Arão Noe Amaral ba jornalista sira iha PN, Segunda(12/03/2019) ne’e.

Arão Noe esklarese, artigu ne’ebé Tribunal fó sai inskonstitusional ne’e, sei la impede prosesu sosa asaun Chonocopillips ho Shell, tanba lei  Atividade Petrolífera ne’e vigór hela, hafoin Xefi Estadu promulga.

Arão Noe esplika, artigu ne’ebé Tribunal Rekursu konsidera inkonstitusional ne’e, sei válida hikas, bainhira halo ona ratifikasaun ba tratadu fronteira marítima entre Timor-Leste ho Australia ne’ebé asina ona iha loron 06 fulan Marsu tinan 2018 ne’e.

“Ne’e prosesu normal laiha impaktu ida ba prosesu sosa asaun rua ne’e, lei tama iha vigór tiha ona, kuandu Prezidente Repúblika promulga, haruka mai PN publika iha jornal da repúblika, ne’e automatikamente lei ne’e tama iha vigór ona, tanba ne’e agora vigór hela. Maibé artigu ida Tribunal dehan inskontitusional ne’e de’it mak suspendidu, maibé restu válidu hotu”, hateten Arão Noe.

Pedidu fizkalizasaun ne’e aprezenta husi bankada FRETILIN, hodi kestiona kona ba legalidade alterasaun lei atividade fundu petrolíferas.

Enkuantu rezultadu fiskalizasaun abstrata ne’e, Tribunal aprezenta ba Parlamentu Nasionál iha Segunda lorokraik ne’e.Ita/say


Banner

Foto

Notisia Ikus

VPPN: Tenke reforma estrutura no lei iha PNTL

June 7, 2021
Vise Prezidente Parlamentu Nasionál (VPPN), Mari...

Xanana: Ha’u mesak labele halo buat ida

June 7, 2021
Eis Prezidente Repúblika, Kay Rala Xanana Gusmã...

Xina apoia vasina Sinovac 100.000 ba Timor-Leste

June 7, 2021
Governu Xina liu husi nia Embaixador iha Timor-Le...

Governu lansa fatuk dahuluk ba konstrusaun Programa Uma Kbi’it Laek iha territóriu nasionál

June 5, 2021
Ministériu Administrasaun Estatal (MAE) hamutuk ...

José Ramos Horta admite recandidatura a Presidência da República

June 5, 2021
O Nobel da Paz José Ramos Horta revelou não ter...
1 2 3 610

About

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam.

Phone: 3311441
Email: [email protected]
Address: Dom boaventura no 8, Bebora Dili, Timor Leste.

GMN Map

Copyright © 2021 GMN TV | All right reserved.
apartmentmap-marker